Sunday, December 30, 2007

Zeka nedir?

Nesij'le muhabbet ederken bir ara zeka konusuna geldik. Zeka göstergesi olarak kabul gören kriterlere göz atalım:

* Karmaşık matematiksel işlem yapabilmek
* İyi hafıza
* Bilgiye sahip olmak
* Yeni konuları hızlı anlamak
* Yaratıcılık

Google çağında matematiksel işlem yapabilmek, hafıza, bilgiye sahip olmak zekanın özünü oluşturmuyor. Yeni konuları hızlı anlamak ve yaratıcılık zekayla daha ilgili. Hızlı anlamayı da etkileyen faktörlerden biri daha önceki bilgi birikimidir. Hızlı öğrenmeyi geçmişte öğrenilen şeylerle alakası olmayan yeni bir şeyi hızlı öğrenmek diye tanımlamak lazım. Keza yaratıcılık da öyle... Bir problem üzerinde düşünme süresini arttırmak o probleme yaratıcı bir çözüm bulma olasılığını arttırır.

Günün sonunda ulaştığımız nokta zekanın ne olduğunu doğru düzgün bilmediğimiz, ama ne olmadığını daha iyi bildiğimizdi. Gerizekalılığı tanımamız daha kolay(!)

İşin güzel yanı zeka göstergelerini iyileştirmenin mümkün olmasıdır. Zekayı arttırmanın en etkin yolu yaptığın şeyi daha iyi yapma zihniyetine sahip olmaktır. Daha iyi yemek yapmak, daha iyi insan ilişkileri kurmak, calculus'u daha iyi anlamak... Üstelik iyileştirmenin sonu olmadığınından ömrünüz boyunca zekanız artacaktır. Cehalet ve gerizekalılık daha iyisini yapmamaktır.

"Ne duruyorsun be, at kendini denize;
Geride bekleyenin varmış, aldırma;
Görmüyor musun, her yanda hürriyet;
Yelken ol, kürek ol, dümen ol, balık ol, su ol;
Git gidebildiğin yere." -- Orhan Veli Kanık, Hürriyete Doğru

"...you need to set personal standards and strive to meet them. When you meet these standards, raise them and strive again. Challenge yourself to do superior work and you will be surprised at what you can accomplish." -- Watts S. Humphrey

No comments: