Otomobil ruhsatı maceraları - 3

Yurdum bürokrasisi işler yolunda giderken fire vermeye meyillidir, bir de normalin dışında şeyler olduğunda pirincin taşını ayıklayana kadar sizi epey yorarlar (özel sektörümüz de çok parlak değildir, ama o başka bir yazıya kalsın). Yoruculuğa güzel örnek plaka hatasını düzelttirme maceramdır.

Maceramızın bu bölümünde olaylar şöyle gelişmiştir:

Geçen hafta bana posta yoluyla Maliye Bakanlığı Gelirler İdaresi Başkanlığı'ndan (GİB) bir yazı geldi. "Değerli Mükellefimiz" diye başlayan (değerimiz sadece başlıklardadır ya hep) yazıda "sahibi bulunduğunuz taşıta/taşıtlara ilişkin motorlu taşıtlar vergisinin ve/veya taşıtınızla ilgili idari para cezalarının ödenmediği veya eksik ödendiği tespit edilmiştir" deniyor, icra tehdidinde bulunuluyordu. Aracın plakası, borcun miktarı gibi "değerli mükellefleri" için son derece önemli bilgiler yazıda yoktu. Pirincin taşını "değerli mükellef" ayıklamalıydı.

1. Yazıda dendiği gibi https://intvd.gib.gov.tr/internetvd/index.jsp adresinden araç borçlarımı sorguladım, hiçbir borcum, cezam yoktu. "Bana verdikleri aklı neden kendileri de kullanmıyorlar" diye manasızca düşündüm.

2. Aracımın kayıtlı olduğu Ankara Yeğenbey Vergi Dairesi'nin telefonunu (310 22 40) aradım, cevap yoktu

3. Motorlu taşıtlar çağrı merkezini aradım (444 0 189), sürekli meşgul çaldı ama yılmadım, 5 dakikalık aramadan sonra düşürdüm. Bu seferde "tahmini bekleme süresi 5 dakikadır" mesajı ile karşılaşıp 5 dakika boyunca Turkcell'e para kazandırdım. Sonunda operatöre bağlandım. Operatör bana Yeğenbey'in başka bir numarasını verdi (509 19 00).

4. 509 19 00'daki operatör 312 06 06 numarasını aramamı söyledi.

5. 312 06 06 numarasını düşürene kadar 5 dakika boyunca aradım. Sonunda karşıma çıkan operatöre TC numaramı verdim, üzerimde iki araç kayıtlı olduğunu söyledi. Şaşırmadım çünkü ikinci araç daha önce hatalı şekilde plakası bana da verilen araçtı. Dedim hata yaptılardı, düzelttirdiydim... Dedi ki yoh yoh... Dedi ki sizi Yeğenbey'e aktarıyorum ama numaraları da not edin, düşmeyebilir. Dediği çıktı, telefonu açan yoktu.

6. Verilen numaralardan 509 19 11'i çaldırdım, açan yoktu. 509 19 13'ü denedim, açıldı. Durumu anlattım, karşımdaki eleman "üzerinizde sadece bir araç var, onun da borcu yok" dedi. Dedim ne yapacağım, dedi birşey yapmanıza gerek yok.

Sonuçta anladığım kadarıyla kayıtlar merkezi bir yerde değil, birden fazla kayıt var. Tabi tek kaydı doğru tutmaktaki mahareti hepimizce malum bürokrasim birden fazla kayıtta doğal olarak (!) zorlanıyor.

Son olarak motorlu taşıtlar çağrı merkezinin mail adresine (mtvvd@gelirler.gov.tr) durumu anlatan bir mail attım ve hatalı şekilde üzerimde görünen ikinci aracın üzerimden düşürülmesini istedim.

Tabi ki bu işin bu kadar basit (!) şekilde bitmeyeceği konusunda müsterihim, "değerli mükellefin" bürokrasi ile imtahanındaki yeni maceralarımızı ısrarla bekleyiniz "değerli okuyucularımız".

Güncelleme, 2 Nisan 2012: Birkaç hafta önce sorunu Emrah'ın VEDOP'la ilgili bir arkadaşına mail atmıştım, o da bakacağını söylemişti (yani içerden birine ulaştım). Bugün 312 06 06'yı tekrar aradım, beş dakika bağlanmayı bekledikten sonra görüştüğüm operatör üzerimde sadece bir araç olduğunu, diğer aracın üzerimden düştüğüne dair not olduğunu söyledi. İnanılmaz ama sorun hallolmuş görünüyor.

Güncelleme, 2 Ekim 2012: GİB'den altı ay önce gelen yazının aynısı tekrar geldi, borcum olduğunu tespit ettiklerini söylüyor, ayrıntı vermiyordu. MTV sayfasına baktım, ne vergi ne de trafik cezası borcum vardı. Yazıyı umursamamaya karar verdim.

Güncelleme, 17 Temmuz 2014: Bir haftadır İş Bankası'ndaki yatırım hesabımdaki parayı vadesiz hesabıma aktarmaya çalışıyor, her seferinde "Satmak istediğiniz kıymet, hesaplarınızda bulunmamaktadır" mesajını alıyordum. Önce müşteri temsilcime mail attım, cevap alamayınca İş Bankası'nın online soru sorma servisine mesaj attım, şu cevabı aldım:

Yapılan inceleme sonucunda Bankamızdaki hesaplarınıza 6266- Yeğenbey Vergi Dairesi tarafından 20140522625000046417 HBN ( Haciz Bildirim Numarası) ye istinaden E Haciz Blokesi işlendiği tespit edilmiştir. E Haciz blokelerinin sebebi ile ilgili olarak Vergi Dairesinden bilgi alabilirsiniz. Ayrıca hesabınızdaki blokenin kaldırılması için Vergi Dairesinin Bankamıza Fek (bloke kaldırma) bildirimi yapması gerekmektedir. Şu an itibariyle Bankamıza yapılmış bir fek bildirimi olmadığı için blokeniz kaldırılamamaktadır. Bankamıza fek bildirimi yapıldığı taktirde işleminiz ivedilikle sonuçlandırılacaktır.

Öncek motorlu taşıtlar vergisi sayfasından ne vergi ne de para cezası borcum olmadığını teyit ettim. Bugün (17 Temmuz) Yeğenbey'in 312 06 06 numarasını aradım, bu sefer bir dakika içerisinde açıldı, TC numaramı verdim, üzerimde (hatalı plakaya ait) 262 + 389TL'lik borç göründüğünü söylendi. Tarfik tescilin zamanında bana yanlış plaka vermesi ile devam eden olaylar zincirini izah ettim, başka birine bağladı. O kişiye yine TC'mi verdim, aynı izahatta bulundum, hatalı plakanın üzerimden düşülmesini ve banka hesaplarıma konan haciz blokesinin kaldırılmasını istedim. Şaşırtıcı bir şekilde "tamam, halledeceğiz" dendi.

Notlar:

• İş Bankası anlaşılmaz bir mesaj vereceğine hesaplarımda Yeğenbey'den kaynaklı haciz blokesi olduğunu ana sayfada kırmızı büyük harflerle göstermeliydi. Ya acil bir para işim olsa ne halt edecektim?
• Haciz blokesi işlerken cep telefonuma bir mesaj göndermelilerdi.
• Yeğenbey maceramız daha süreceğe benziyor.

Güncelleme, 21 Temmuz 2014: Bankadaki yatırım hesabımla işlem yapabildim, haciz gerçekten kalkmış sanırım.

Book: Seeing Like a State

Seeing Like a State: How Certain Schemes to Improve the Human Condition Have Failed, James C. Scott.,  1998, 445 pages.

Seeing Like a State explains how large scale organizations like states operate and points out typical failures of planning. Most of the examples are from the agricultural sector because of its highly complex nature which in turn makes planning from above prone to disaster. James also reminds us that one of the main goals of standardization is making taxation easier.

It is a warning against being sure of how to correct social wrongs. The main lesson is that any plan should make use of local knowledge, be carried out in small steps and be corrected with actual results. But that requires a culture that values truth, especially when it is not what you want to hear, and that, in my opinion, is the main problem of humanity. As one wise man has said:

It's not that people sit down quietly and determine what is true, and then decide to act on it. Rather, quite typically, they decide what they want to do for the purpose at hand, and devise a belief system that explains that it is only right and just, which they then believe passionately.

Samsung N150 Netbook Power Switch Problem

Our N150 has a slider switch for power on/off. Today it stopped working and we were not able to wake it up from sleep mode. The charge and sleep lights were on, so we suspected that there might be something wrong with the switch. After disassembling the netbook, we saw that one of the teeth was broken and was no longer pushing the power slider.

We first tried to remedy the situation with instant glue but that did not help. We cut a piece from a toothpick and squeezed it in to support the broken tooth. After tweaking a little bit, we finally solved the problem.

A message to Samsung engineers:
1. Why don't you make load bearing parts like the power switch from strong materials instead of lousy plastics? Update (August 31, 2017): This video explains why (planned obsolescence in products):

2. If the N150 default was to wake up when the lid is opened (like our other laptop, the Samsung RV511), the slider wouldn't be used that much and it would last much longer.

Update (June 8, 2012): As said in the comments, you can set the lid open behavior to wake up in BIOS. Restart your netbook, press F2 to enter BIOS, go to advanced tab and change Lid Open S3 Wake-up from Disabled to Enabled:

Update (May 6, 2020): Our egg boiler failed and when I disassembled it, I saw that the failure was due to the switch. Removed the switch, despite looking uglier, it is working fine now:

Obsession with authenticity

In Eating Your Dinosaur (it's mostly about American pop culture, I don't recommend it), Chuck argues that we are conditioned by the media and [p.254] "We do not have the freedom to think whatever we want... And until we accept that, it's useless to think about anything else." Talking about Kaczynski, he says [p.259] "His ideas were too radical, but least they were his own." Why is it so important to have ideas that are "yours"? There is only one criteria to judge ideas with, and that is whether they are true or false, i.e. if they map to reality. Not if they are yours or someone else's... Who is "you" anyway? You are the product of biological and cultural evolution, a representation of the sum of your past.

Another book obsessed with authenticity is Enough. Bill has valid concerns about engineering our offspring but his emphasis on "free will" is bordering on the irrational. Speculating how a genetically enhanced piano player might feel [p.48] "...ever uncertain whether it is her skill and devotion or her catalogue proteins that move her fingers so nimbly ... [her mom] robs her forever of the chance to make music her own authentic context - or to choose something else (dance, art, cooking) as the act that brings her to life." If I was engineered, I have no doubt that I would be much happier and I would be grateful to my parents. I am sick of hearing that the meaning of life lies in our shortcomings. Shortcomings are a pain in the ass and nothing else. And don't worry, the universe is complicated enough to throw challenges at you, even if you are an Übermensch. I agree with Bill that it may lead to all kinds of inequality among humans, but that's not the point here.

In short, all my ideas and inclinations are collections of my experience and very few - if any - of them can be labelled as "this one is Şamil's". Stop wasting your time worrying about authenticity and focus on having the right filter/framework to find the truth. If you do that, I guarantee you that you will be as authentic as it gets because our world is awash in lies.

music:
* Asu Maralman - Bal gibi olur
* Marilyn Manson - Sweet Dreams

Şirketler ve sorumluluk

Şirketlerin temel görevinin kârlarını maksimize etmek olduğu, onları doğaya/sağlığa zarar, finansal yapıyı iflasa sürükleme gibi konularda sınırlandırmanın devletin görevi olduğuna dair yaygın bir görüş var. Bu görüş ilk başta akla yakın gibi gelse de önemli bir zaafiyete sahiptir: Devlet dış etkilere kapalı ulvi bir yapı değildir. Şirketler, hele de önemli maddi kaynaklara hükmedenler devleti etkilerlerse kamusal yarar öncelikli olmaz. Peki ne yapacağız? Lawrence abimizin "Republic, Lost" videosuna kulak verelim:



music:
* Buddha Bar - Historia de un Amor

Anın kıymeti

50'li yaşlarda, ufak tefek sağlık sorunları olan ama genel olarak iyi durumda bir tanıdıkla sohbette kendisi "20 yıl önceki halime dönebilmek için tüm servetimi verirdim" demişti. Ben de kendisine "peki 20 yıl sonra aynı şeyi bugüne dönebilmek için söyleyeceksiniz, sizce şu an hayatınızı bir insanın tüm servetini vermeye razı olacağı şekilde yaşıyor musunuz" diye sormuştum. Zaman zaman kendime de sorarım...

Zemheri ayından bir manzara